ถ่ายทอดภูมิปัญญา จากวัยเก๋า สู่วัยรุ่น

วัยสูงอายุ ย่อมผ่านเหตุการณ์ ผ่านเรื่องราวต่างๆ มามากมายในชีวิต ได้เรียนรู้จนเกิดเป็นการสั่งสมประสบการณ์ มีทักษะ ความรู้ ความสามารถ และความเชี่ยวชาญในด้านต่างๆ จนสังคมให้การยอมรับว่าเป็นปราชญ์ หรือเป็นภูมิปัญญาชาวบ้าน ไม่ว่าจะเป็นด้านเกษตรกรรม ด้านอุตสาหกรรม ด้านแพทย์แผนไทย  ด้านการจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม  ด้านกองทุนและธุรกิจชุมชน ด้านศิลปกรรม ด้านภาษาและวรรณกรรม  ด้านปรัชญา ศาสนา ประเพณี และด้านโภชนาการ

ทั้งหมดนี้สรุปได้ว่า ผู้สูงอายุสามารถถ่ายทอดภูมิปัญญาเหล่านี้ เพื่อเป็นประโยชน์แก่ลูกหลานได้ ซึ่งนับเป็นการทำประโยชน์ให้สังคม
การถ่ายทอดภูมิปัญญาของผู้สูงอายุ สามารถทำได้หลายรูปแบบ ดังต่อไปนี้

1. การบอกเล่า บรรยาย ด้วยวาจา เป็นวิธีการที่ผู้ถ่ายทอดเป็นฝ่ายบอกเล่า อธิบาย replica omega หรือถ่ายทอดความรู้และประสบการณ์สั่งสมของตนให้แก่ผู้รับการถ่ายทอด ในรูปของคำพูด โดยผู้ถ่ายทอดจะต้องเป็นฝ่ายเตรียมเนื้อหาที่จะพูด วิธีนี้ผู้ถ่ายทอดจะมีบทบาทสำคัญในฐานะผู้ให้ความรู้

2. การสาธิต เป็นวิธีการถ่ายทอดภูมิปัญญาที่ผู้ถ่ายทอดแสดงหรือกระทำพร้อมกับการบอกหรืออธิบาย

3. การปฏิบัติจริง อาจหมายรวมถึงการฝึกปฏิบัติในสถานการณ์จริง เป็นวิธีการถ่ายทอดที่ผู้รับการถ่ายทอดลงมือกระทำจริงในสถานการณ์ที่เป็นอยู่จริง โดยผู้ถ่ายทอดเป็นผู้คอยแนะนำ ตรวจสอบและแก้ไข

4. วิธีถ่ายทอดโดยให้เรียนรู้จากสื่อด้วยตนเอง เป็นวิธีที่จัดเป็นประสบการณ์การเรียนรู้ภูมิปัญญาในรูปของสื่อประสมที่เอื้อต่อการเรียนรู้และทำความเข้าใจด้วยตนเองมากที่สุด เช่น บทเรียนแบบโปรแกรม ศูนย์การเรียน คอมพิวเตอร์ช่วยสอน เป็นต้น

5. วิธีถ่ายทอดโดยจัดในรูปของแหล่งเรียนรู้ เป็นการถ่ายทอดภูมิปัญญาที่จัดเป็นแหล่งเรียนรู้ในลักษณะต่าง ๆ เช่น พิพิธภัณฑ์ ศูนย์การเรียนรู้ ตลาดนัดภูมิปัญญา เป็นต้น 

6. วิธีถ่ายทอดโดยใช้การแสดงพื้นบ้านเป็นสื่อ เป็นวิธีที่ใช้การแสดงที่ชาวบ้านนิยมชมชอบเป็นสื่อในการถ่ายทอดองค์ความรู้ทางภูมิปัญญา โดยที่ผู้รับการถ่ายทอดจะได้รับความเพลินเพลิดไปพร้อมๆ กับการเรียนรู้

7. วิธีถ่ายทอดภูมิปัญญาโดยบันทึกองค์ความรู้ไว้เป็นลายลักษณ์ เช่น ตำราต่าง ๆ และในรูปของสื่ออื่น ๆ เช่น วีดิทัศน์ในรูปของวีซีดี/ดีวีดี เทปเสียง หรือแผ่นซีดีเสียง รวมถึงเว็บไซด์ เพื่อให้คนรุ่นหลังได้ศึกษาเรียนรู้และสืบสานภูมิปัญญาต่อไปไม่ให้สูญหาย

ผู้สูงอายุเป็นกลุ่มคนที่ทรงคุณวุฒิและมีคุณค่าในสังคม รวมถึงสร้างประโยชน์ให้กับสังคมได้ไม่ด้อยไปกว่าวัยอื่น โดยเฉพาะการถ่ายทอดสิ่งดีๆ ที่สั่งสมจนเกิดเป็นภูมิปัญญาชาวบ้าน เพื่อพัฒนาให้สังคมเจริญก้าวหน้าต่อไป


บทความที่เกี่ยวข้อง

เล่นหมากรุก ฝึกสมอง คลายเครียด ดีต่อหัวใจ

ในช่วงวัยที่ก้าวเข้ามาเป็นผู้สูงอายุ สภาพร่างกายก็ย่อมที่จะเสื่อมถอยไปตามกาลเวลา

สุดยอดผลไม้ ต้านโรคร้าย มะเร็ง

โรคมะเร็ง เป็นโรคที่ร้ายแรง และมักเกิดขึ้นได้กับทุกคน เนื่องจากเกิดจากความเสื่อมของเซลล์จนกลายเป็นเซล

หลักปฏิบัติ 9 ประการ บันดาลสุขให้ผู้สูงวัย

วัยสูงอายุ แท้จริงเริ่มจากวัยที่อายุ 40 ปีขึ้นไป แต่เรามักเรียกผู้นั้นว่าสูงอายุจริง

เรียนรู้จากผู้สูงอายุ Introvert บทเรียนของชีวิตที่สงบและมั่นคง

ในสังคมที่เต็มไปด้วยความหลากหลายทางบุคลิกภาพ บุคคลที่มีลักษณะเป็น Introvert หรือคนที่ชอบใช้เวลาอยู่คนเดียวแ

การอำนวยความสะดวกเรื่องห้องน้ำให้กับญาติผู้ใหญ่

ในช่วงวัยสูงอายุ สภาพร่างกายของผู้สูงอายุจะเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ด้อยลง ส่งผลให้เก

ปรับตัวเข้าสู่วัยสูงอายุอย่างมืออาชีพ

ในช่วงชีวิตที่ผ่านมา ตั้งแต่เรายังเป็นเด็ก มาจนถึงวัยหนุ่มสาว เป็นวัยที่ร่างกายเจร